KAMU İHALE HUKUKU NEDİR ? KAMU İHALE KANUNU NELERİ KAPSAR ?

Kamu İhale Hukuku, spesifik ve teknik yapısı gereği son dönemde uzmanlık gerektiren bir alan haline gelmiştir. Kamu İhale Hukuku kapsamında çok sayıda birincil ve ikinci mevzuat bulunmakla birlikte, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, en önemli mevzuat durumundadır. Kamu kurumları ihtiyaç duydukları mal, hizmet ve yapım işlerini ihaleler yoluyla temin etmek zorundadır. Bu nedenle de keyfi uygulamalara yol açmamak açısından sıkı kurallar öngörülmüştür. Yine ayrıca yol gösterici olması açısından Kanun’un 5. Maddesinde ihalelere ilişkin temel ilkeler belirlenmiştir.


Kamu İhale Kanununda üç farklı ihale usulüne yer verilmiştir. Bu ihale usulleri açık ihale usulü, belli istekliler arasında ihale usulü ve pazarlık usulüdür. Bu ihale usulleri haricinde, Kanun’un ilk kabul edildiği dönemde bir ihale usulü olarak sayılmışsa da daha sonradan ihale usulü olmaktan çıkarılan ve bir alım yöntemi olarak ifade edilmesinde yarar bulunan doğrudan temini de belirtmek gerekir. Temel ihale usulü, açık ihale usulü olmakla birlikte, duruma göre diğer ihale usulleri de idarelerce tercih edilebilir. Diğer yandan ihaleleri alım türüne göre de sınıflandırmak mümkündür. Buna göre de ihaleleri mal alımı, hizmet alımı ve yapım işi şeklinde üç ayrı başlık altında inceleyebiliriz.

 

İdareler gerçekleştirecekleri ihaleler ile ilgili olarak, ihale işlem dosyası hazırlamak zorundadır. İhalelere ilişkin tüm doküman ve belgeler bu dosya içerisinde yer alır. İstekli olabilecek şirketlerin bilgisine sunulan dokümanlar ise; ihale ilanı ile birlikte, idari şartname, teknik şartname, sözleşme tasarısı ve standart formlardır. İstekli olabilecek şirketler, bu dokümanları inceleyerek ihalelere teklif sunup sunamayacağını ya da itiraz konusu edilebilecek bir aykırılık bulunup bulunmadığını anlayacaktır. Yine ihalelere iştirak edilebilmesi için istenen tüm bilgi ve belgeler de bu dokümanlar içerisinde yer almaktadır ve istekli şirketler teklif dosyalarını buna göre hazırlamaktadır.

 

Diğer yandan ihale dokümanlarında, ihale tarihi, son teklif verme, ihale katılamayacak olanlar, ihalede yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanıp uygulanmayacağı, hangi kriterlere göre en avantajlı teklifin belirleneceği gibi hususlara da açık şekilde yer verilmektedir.

Görüleceği üzere, Kamu İhale Hukuku tüm yönleriyle uzmanlık gerektiren bir alandır. İhalenin ilan edilmesiyle birlikte bu alanda faaliyet gösteren bir danışmanın, avukatın hizmetlerine ihtiyaç duyulmaya başlanmaktadır. Tüm bu dokümanların kontrolü, teklif dosyalarının hazırlanması ve ihale sürecinde yaşanacak ihtilaflarla ilgili idari başvuruların gerçekleştirilmesi ve davaların açılması da bu hizmetler arasındadır.

 

Kamu ihale hukuku dinamik bir yapıya da sahiptir. İlgili mevzuat değişen teknoloji ve ihtiyaçlar çerçevesinde sürekli bir değişim göstermekte ve alana hakimiyeti zorlaştırmaktadır. Birincil ve ikincil mevzuatın, Kurul ve Danıştay kararlarının sürekli olarak takip edilmesi büyük önem arz etmektedir.